| #87 - september 2026 |
|
Will Buntinx - De oude kalkmijntjes van de Herkenberg te Meerssen
Wil Buntinx beschrijft in dit uitvoerig themanummer niet alleen de kalksteenmijntjes van de Herkenberg, maar plaatst deze bijzondere mijntjes, ook wel kalkputten genoemd, in een bredere context. Om meer inzicht te krijgen in hun vermeende ouderdom en bijzondere karakter, is gekeken naar gelijkaardige oude ondergrondse groeven en mijntjes binnen de regio (Henkeput, de IJzeren Kuilen, groeve onder de Marjoleinstraat) en in ook het buitenland.De directe aanleiding voor zijn studie vormde de ontdekking van een uitvoerig verslag uit 1892 van drie kapiteins van het Nederlandse Korps Genietroepen. Dit document biedt een gedetailleerde inkijk in het onderzoek dat in 1891 in en rond de Herkenberg volgde, nadat er diepe zinkgaten waren ontstaan langs de spoorlijn. Hierdoor moest het treinverkeer worden stilgelegd.
Bij het onderzoek door de Genietroepen werden meerdere ondergrondse ruimtes gevonden, uitgehouwen met een soort houweel in de kalksteen. Ze waren duidelijk door mensen gemaakt. De plattegrond laat schachtontginningen met een ondergrondse klaverbladstructuur zien. Alle ondergrondse ruimtes werden opgevuld om het spoortraject weer in gebruik te kunnen nemen.
Bij het beschrijven van het oorspronkelijke doel of gebruik van de ondergrondse ruimtes, speelt de nabijgelegen Romeinse villa een rol. Een antwoord op de vraag of de kalksteenmijntjes van de Herkenberg Romeins of middeleeuws zijn kan niet definitief worden gegeven. Door ook andere oude kalkgroeven in Zuid-Limburg, Engeland en Normandië in beschouwing te nemen, is een bredere context voor interpretatie, hypothesevorming en verder onderzoek ontstaan.
▲
